อริยสัจ ๔

เปิดดู 109 ครั้ง หมวดหมู่ หมวดธรรมมี ๔ ข้อ ประเภท พระอภิธรรมปิฎก

ศีล
สมาธิ
ปัญญา
เมตตาธรรม
ค้ำจุนโลก

                                     อริยสัจ ๔
           ๑.  ทุกข์
           ๒.  สมุทัย  คือ  เหตุให้ทุกข์เกิด
           ๓.  นิโรธ  คือความดับทุกข์
           ๔.  มรรค  คือข้อปฏิบัติให้ถึงความดับทุกข์.
 
นักธรรมตรี - นวโกวาท - หน้าที่ 41
           ความไม่สบายกาย  ไม่สบายใจ  ได้ชื่อว่าทุกข์  เพราะเป็นของทาน
ได้ยาก.
           ตัณหาคือความทะยานอยาก  ได้ชื่อว่าสมุทัย  เพราะเป็นเหตุให้
ทุกข์เกิด.
           ตัณหานั้น  มีประเภทเป็น ๓  คือตัณหาความอยากในอารมณ์
ที่น่ารักใคร่  เรียกว่ากามตัณหาอย่าง ๑   ตัณหาความอยากเป็นโน่น
เป็นนี่  เรียกว่าภวตัณหาอย่าง ๑   ตัณหาความอยากไม่เป็นโน่นเป็นนี่
เรียกว่าวิภวตัณหาอย่าง ๑.
           ความดับตัณหาได้สิ้นเชิง  ทุกข์ดับไปหมด  ได้ชื่อว่านิโรธ  เพราะ
เป็นความดับทุกข์.
           ปัญญาอันชอบว่าสิ่งนี้ทุกข์  สิ่งนี้เหตุให้ทุกข์เกิด  สิ่งนี้ความ
ดับทุกข์  สิ่งนี้ทางให้ถึงความดับทุกข์  ได้ชื่อว่ามรรค  เพราะเป็นข้อ
ปฏิบัติให้ถึงความดับทุกข์.
           มรรคนั้นมีองค์ ๘ ประการ  คือ  ปัญญาอันเห็นชอบ ๑   ดำริ
ชอบ ๑   เจรจาชอบ ๑   ทำการงานชอบ ๑   เลี้ยงชีวิตชอบ ๑   ทำความ
เพียรชอบ ๑   ตั้งสติชอบ ๑   ตั้งใจชอบ ๑.
                                                                      อภิ.  วิภงฺค.  ๓๕/๑๒๗.